Artykuły z kategorii historia

Wirtualna wystawa UW. Staszic jakiego nie znacie

Lekcje historii rzadko opowiadają o człowieku – zazwyczaj skupiają się na epoce. Ta wystawa robi dokładnie na odwrót: zdejmuje Stanisława Staszica z cokołu i pokazuje go z zupełnie nowej perspektywy.…

Terapia Plutarchem. Jak starożytne metafory mogą uzdrowić nasze umysły

Gdy czujemy zmęczenie, mówimy czasem: „muszę się zresetować” albo „przegrzał mi się procesor”. Porównywanie umysłu do komputera stało się czymś naturalnym. Dawniej na ludzką psychikę patrzono dużo bardziej organicznie, jak…

Iliada i Odyseja. Czyli Homer na nasze czasy

Dlaczego w chwilach największych światowych kryzysów, wojen politycznych i katastrof ludzkość uporczywie wraca do opowieści sprzed blisko trzech tysięcy lat? Badacz z Uniwersytetu Warszawskiego, prof. Marek Węcowski, w swojej najnowszej…

Nie papież świętych lepił. Przez wieki o kulcie świętego decydował Kościół lokalny

Dzisiaj o świętości decyduje Watykan, a wieloetapowa procedura kanonizacyjna przebiega według ściśle określonych zasad. Ale nie zawsze tak było. We wczesnym średniowieczu lokalne Kościoły same decydowały, kogo uznają za świętego.…

Afera podatkowa sprzed 1500 lat. Co nowe fragmenty inskrypcji mówią o korupcji w cesarstwie rzymskim?

W 480 r. urzędnicy rzymscy na zachodzie Azji Mniejszej przez ponad dekadę oszukiwali ludność przy poborze podatków – aż karą za ten proceder ustanowiono śmierć. Dziś, kilkanaście wieków później, międzynarodowy…

Orient Express bez biletu. Wirtualna wystawa Wydziału Kultur Azji i Afryki

To zawsze było coś więcej niż tylko podróż luksusowym pociągiem. Orient Express łączył dwa światy. Przecinając Europę wiózł pasażerów na próg Wschodu, barwnego i tajemniczego. Dzisiaj, dzięki nauce, Orient jest…

Miłość pod pręgierzem. Za zdradę małżeńską w XVIII-wiecznej Polsce groziła kara śmierci

Drakońskie prawo obowiązywało na terenie Rzeczpospolitej. Cudzołóstwo, kazirodztwo, bigamia czy sodomia mogły prowadzić nawet pod katowski miecz. Ale sprawy z ksiąg sądowych dawnego województwa ruskiego pokazują także inne mechanizmy: chłostę,…

W obliczu kontrowersji. Jak Kościół przemilczał oskarżenia o homoseksualizm księży w PRL-u

W niebieskich kopertach przychodziły donosy, a funkcjonariusze bezpieki zacierali ręce, licząc na wywołanie skandalu, który pogrąży Kościół. Oczekiwany wybuch jednak nie następował. Dlaczego polscy biskupi w czasach PRL-u woleli przemilczeć…

Profesor UW, który został świętym. Czyli historia życia Grzegorza Peradze

Znał ponad dwadzieścia języków, a życie poświęcił służbie duszpasterskiej i nauce. Był profesorem Uniwersytetu Warszawskiego. Gdy prowadził wykłady, sale pękały w szwach, studenci siedzieli nawet na podłodze. Jego przedwojenne prace…

Wojny, dyplomacja i życie codzienne. Listy Jana Długosza w nowej odsłonie

Gasił pożary, zażegnywał wojny, a z misji dyplomatycznych wracał z „nietkniętym ciałem i majątkiem”. Ojciec polskiej historiografii, Jan Długosz, był zręcznym negocjatorem, wymagającym przełożonym, a także podróżnikiem oraz pisarzem, który…