Artykuły z kategorii ścisłe i przyrodnicze

Potomstwo w skrzelach. Ewolucyjny sukces małży z czasów dinozaurów

W skamieniałościach małży sprzed 125 milionów lat zachowały się skrzela - struktury delikatne niemal jak skrzydła motyla. Co więcej, przetrwały także ślady tego, w jaki sposób małże opiekowały się potomstwem…

Żel zamiast skalpela. Jak chemicy z UW pomagają ratować obrazy

Miał być zwykłym portretem członka jednego z najbogatszych rodów magnackich XVII-wiecznej Polski. Podczas konserwacji okazało się jednak, że obraz skrywał tajemnicę. W jej odkryciu pomógł m.in. organożel opracowany przez naukowców…

Gdzie jest Roman? I co zrobią Polacy?

30 sierpnia start śledziły tysiące ludzi. Gdzie nowy teleskop NASA – Nancy Grace Roman Space Telescope – znajduje się tydzień później? I jakie zadania stoją przed dwójką astronomów z UW,…

Czy znakowanie pyłku może zmienić zachowanie pszczół? Kropki kwantowe pod lupą

Tylko około 2 proc. pyłku trafia tam, gdzie może dojść do zapłodnienia. Co dzieje się z całą resztą? Żeby móc śledzić drogę pyłku, naukowcy znakują go kropkami kwantowymi, które świecą…

Miliony euro na badania. Grant ERC dla fizyka z UW

Europejska Rada ds. Badań Naukowych – ERC – przyznała grant dla naukowca z Uniwersytetu Warszawskiego. Prof. Michał Parniak z Wydziału Fizyki oraz Centrum Nowych Technologii (CeNT) UW dołączył do grona…

Między żebrami dinozaura. Ryba dwudyszna odsłania świat późnego triasu

Miliony lat temu żyły na całym globie. Prehistoryczne ryby dwudyszne mogły osiągać pięć metrów długości i potrafiłyby zmiażdżyć człowieka płytami zębowymi. Prawdziwym zagłębiem ich szczątków jest Polska. Szwajcaria była dotąd…

Co siedzi pod maską AI? Matematycy z UW rozgryzają tensory

Za każdym razem, gdy model AI generuje tekst lub obraz, w tle wykonywana jest ogromna liczba operacji na macierzach. Matematycy od dziesięcioleci próbują ustalić, czy da się wykonywać ich mniej.…

Wystartował. Nancy Grace Roman otwiera nową erę eksploracji kosmosu

O 7.26 – 13.26 wg czasu w Polsce – z kompleksu startowego 39A na Florydzie wystartowała rakieta Falcon Heavy firmy SpaceX. Wyniosła w przestrzeń Kosmiczny Teleskop Nancy Grace Roman. Ta…

Wielki Kosmiczny Teleskop Nancy Grace Roman. Odliczanie do startu

Nie wcześniej niż o 7.26 czasu wschodniego w USA – o 13.26 wg czasu w Polsce – ale kilka miesięcy przed terminem. W niedzielę, 30 sierpnia, z kompleksu 39A w…

Bioreaktor i żywy filtr na antybiotyki. Jak sztuczne mokradło oczyszcza ścieki

Pozostałości antybiotyków i geny, które pomagają bakteriom przetrwać działanie leków, trafiają do ścieków, a wraz z nimi do wód gruntowych, jezior, rzek. Obecność antybiotyków sprzyja gwałtownemu wzrostowi liczebności opornych na…